Hoe lang is jouw ISO 9001:2015-certificaat nog geldig?

ISO maakt de norm, maar stelt zelf geen overgangsregels voor certificaten vast. Dat doet Global ACI, de internationale samenwerking van accreditatie-instellingen. Global ACI is de opvolger van IAF en publiceerde op 16 september 2026 de transitie-eisen voor ISO 9001:2026, in het document Global ACI-TECH-3-TR.

Die eisen werken in drie lagen door:

• Accreditatie-instellingen, in Nederland de Raad voor Accreditatie, zorgen dat ze certificerende instellingen op de nieuwe versie kunnen beoordelen. Uiterlijk 31 maart 2027 moeten ze daar klaar voor zijn.
• Certificerende instellingen (zoals Bureau Veritas, Kiwa, DNV, LRQA of NCI) passen hun werkwijze aan, dienen uiterlijk 30 juni 2027 hun transitieverklaring in en krijgen uiterlijk 30 september 2027 een besluit over hun accreditatie voor de nieuwe versie.
• Jij als gecertificeerde organisatie stapt binnen de periode over, via een transitie-audit door je eigen certificerende instelling.

Voor jou betekent dit: de meeste instellingen hebben in de loop van 2027 hun zaken op orde. Vraag je eigen instelling vanaf wanneer zij transitie-audits op ISO 9001:2026 uitvoert.

De overstap gaat via een transitie-audit. Daarin toetst je certificerende instelling of je systeem voldoet aan de nieuwe eisen. Die audit kan op twee manieren:

• Samen met een geplande audit: tijdens je eerstvolgende surveillance-audit (de jaarlijkse controle-audit) of tijdens je hercertificeringsaudit.
• Als losse audit: eerder en apart van je vaste auditmomenten, als je eerder klaar bent of als je planning dat beter uitkomt.

Combineren met een geplande audit is vaak het efficiëntst. Houd er wel rekening mee dat een transitie-audit meer tijd kan kosten dan een gewone surveillance-audit, omdat de auditor de nieuwe eisen erbij betrekt. Of en hoeveel extra tijd nodig is, bepaalt je certificerende instelling.

Een ISO 9001-certificaat loopt drie jaar, met elk jaar een surveillance-audit en aan het eind een hercertificering. Waar jij in die cyclus zit, bepaalt welk moment voor de overstap het meest logisch is. Er is geen vaste regel die voor iedereen geldt, dus overleg altijd met je eigen instelling. Een paar vuistregels om dat gesprek voor te bereiden:

• Kijk eerst in je auditplanning. Welke audits staan er tussen nu en 30 september 2029? Vaak zijn dat er twee of drie.
• Kies een moment met ruimte. Het laatste auditmoment vóór de deadline is riskant: vindt de auditor dan een tekortkoming die je eerst moet oplossen, dan wordt de tijd krap.
• Pak de voorbereiding mee in je normale ritme. Je interne audit en je directiebeoordeling zijn natuurlijke momenten om de gap-analyse te doen en de aanpassingen te controleren.
• Plan op tijd in. Naarmate 2029 dichterbij komt, willen veel organisaties tegelijk over. Wie vroeg plant, heeft de keuze.

Twijfel je over het beste moment voor jouw organisatie? Vraag het je certificerende instelling of een adviseur die jouw systeem kent.

Ook als je transitie-audit pas in 2028 of 2029 is, kun je vandaag al een paar dingen regelen. Dat maakt de overstap straks kleiner en voorkomt dat alles tegelijk moet.

• Zoek je auditdata op. Noteer wanneer je volgende surveillance-audit en je hercertificering zijn, en zet 30 september 2029 ernaast.
• Vraag je certificerende instelling naar haar planning. Vanaf wanneer voert zij transitie-audits uit, en hoe wil zij de overstap in jouw auditcyclus inpassen?
• Ruim achterstallig onderhoud op. Verouderde procedures, openstaande acties uit eerdere audits of een contextanalyse die al jaren niet is bekeken: alles wat je nu oplost, hoef je straks niet tegelijk met de overgang te doen.
• Plan de gap-analyse. Neem die mee in je eerstvolgende interne audit of directiebeoordeling. Het stappenplan laat zien hoe.

Ben je nog niet gecertificeerd, dan geldt een extra datum. Vanaf 31 maart 2028 worden nieuwe (initiële) geaccrediteerde certificaten alleen nog op ISO 9001:2026 afgegeven. Tot die datum mag een certificerende instelling nog een eerste certificaat op de versie van 2015 afgeven.

Maar een certificaat op 2015 dat je in 2027 haalt, moet vóór 30 september 2029 alsnog over naar 2026. Je doet het werk dan twee keer. Begin je nu met certificeren, dan is direct bouwen op ISO 9001:2026 bijna altijd verstandiger. Vraag wel na of jouw certificerende instelling al op de nieuwe versie kan auditeren.

Hoe een certificeringstraject verloopt, van nulmeting tot audit, lees je bij ISO 9001-certificering voor het MKB op provison.nl.

Heb je op 30 september 2029 nog geen geslaagde transitie-audit gehad, dan vervalt je ISO 9001:2015-certificaat of wordt het ingetrokken. Je bent dan niet meer gecertificeerd. Dat kan direct gevolgen hebben: bij aanbestedingen, bij klanten die een geldig certificaat eisen en in ketens waarin ISO 9001 een voorwaarde is.

Een nieuw certificaat halen gaat daarna via een volledige initiële certificering op ISO 9001:2026. Dat kost meer tijd en geld dan een transitie-audit binnen de periode. Reden genoeg om het niet zo ver te laten komen.